Бидэнтэй нэгдэх

Чөлөөт цаг

Их Петрийн гайхамшигт хотоор...

Огноо:

,

Хойд Венец, усан оргилуурын хот Хойд Пальмир, цагаан шөнийн хот... Энэ бүгд нь Санкт-Петербургийн тухай юм. Энэ хот бусад  хотуудаас ялгаатай нь олон яруу найргийн нэртэй. Энэ нь шударга юм, яагаад гэвэл  Санкт-Петербург бол Европын хамгийн үзэсгэлэнтэй  сайхан хотуудын нэг билээ. Энэ хотын олон уран барилгууд НҮБ-ын Дэлхийн соёлын өвийн жагсаалтад орсон юм.  



Гурван зуун жилийн түүхэндээ Санкт-Петербург хот нэлээд хэдэн нэр сольжээ. 1917 оны Октябрийн хувьсгалын дараа хотын нэрийг Петроград гэж сольжээ, дараа нь Ленинград нэртэй болсон, харин 1991 оноос хот анхныхаа Санкт-Петербург нэрээр нэрлэгдэх болсон юм. 18-19-р зууны үед оросын хаадууд энэ хотод амьдрах болсон үеэс Санкт-Петербург нь орд харшуудын хот болсон юм. Хожим нь эдгээр орд харшууд нь олон музей, концертын танхимууд болж хувирсан бөгөөд заримуудад нь улсын байгууллагууд байрладаг юм.  

Оросын соён гэгээрүүлэгч, шинэчлэгч аугаа I Петр хааны ордон бусдаасаа ялгаатай аж. Хоёр давхар даруухан байшинг харахад энэ нь оросын агуу их хааны ордон гэж хэлэхэд бэрх бөгөөд тэр үеийн жирийн нэг дундаж түшмэлийн амьдардаг байшин гэлтэй. Уг барилга Зуны цэцэрлэгийн өндөр моднуудын дунд ялгарч үл харагдана. Гэхдээ оросуудын ярьдгаар, алт бага ч, үнэ ихтэй гэдэг юм.



Ордны гадна талын гантиг чулуугаар товойлгон чимсэн гоёл чимэг өвөрмөц сайхан төдийгүй Орос-Шведийн Хойд дайны үйл явдлыг дүрслэн харуулжээ. Орох хаалган дээр олон тооны туг болон ангийн олзворуудын дунд Римийн мэргэн ухааны бурхныг дүрслэн харуулжээ. Ордны дотор талд тухайн үеийн урчуудын уран хийц бахдал төрүүлэх бөгөөд үнэт модоор доторлосон хана туурга, нарийн цэмцгэр хийцтэй тавилга, таазны засал чимэглэл болон гайхамшигтай модон шал зэрэг нь энд ирсэн хэн бүхний сэтгэлд гойд нийцэх аж. Гэхдээ Ордон хэдий сайхан ч, хүчирхэг улсын хааны ордон гэхэд нэг л сүргүй байв. Харин хожим баригдсан Өвлийн Ордон үүнийг орлож чадсан  юм.

Энэ бол Санкт-Петербургийн түүхэн төвийн Дворцовая площадь /Ордны талбай/-д орших маш том гайхамшигтай уран барилгын цогцолбор юм. Ордны гадна талын Цагаан чулуун баганууд, ханан дээрх оюу цэнхэр өнгийн сүлжмэл хээ хуар болон эртний уран баримлууд үлэмж сайхан. Оросын нэрт утга зохиол шүүмжлэгч Белинский Өвлийн Ордныг “уран барилгын яруу найргийн үлгэр” гэж нэрлэсэн нь учиртай. Ордны цар хэмжээний тухай төсөөлөл авахын тулд байшинг тойрч үзэх  хэрэгтэй. Харин ингэж явахад бүтэн нэг цаг шаардагдана.



Мянга гаруй танхим, тасалгаа нь хааны гэр бүлийн өдөр бүр зохион явуулж байсан дээдсийн бүжгийн түүхэн гэрчүүд юм. Ням гаригийн үдэш ордны бүх 1945 цонхны цаана олон зуун лааны гэрэл асна. Дашрамд хэлэхэд, хааны ордны хоёрдугаар давхарт, хүндэтгэлийн танхимууд болон хааны гэр бүлийн амралтын өрөөнүүд байсан бөгөөд нэгдүгээр давхраас илүү олон цонхтой байжээ. Цонх бүрийн нүх өөрийн өвөрмөц чимэглэлтэй, арслангийн баг болон эрэгтэй, эмэгтэй хүний цэргийн  дуулгатай толгойг дүрсэлсэн байжээ. Дээвэр дээрх сүр жавхлантай баримлууд нь намхан Питерийн тэнгэрийг баганадах мэт санагдана.



Аугаа их II Екатерина хатан хааны үед франц хэлнээс “ганцаараа үлдэх булан” гэж орчуулагдах Эрмитажийн мухрын танхимуудыг байгуулж, тэнд өрнөдийн зураачдын хааны гэр бүлийнхний хөрөг зургийн цуглуулгыг байрлуулжээ. Эрмитажид хаадууд болон тэдний ойр дотнын хүмүүс л орох эрхтэй байв. “Эдгээр эрхэм дээж бүтээлүүдийг миний хамт хулганууд л таашаана даа”гэж  II Екатерина хатан хаан  онгирдог байв. Эрмитажийн соёлын хосгүй цуглуулга нь Орос улсын бахархал юм. Дэлхийн хамгийн баян музейнүүдийн нэг болох энэ музейд нэртэй уран зургууд, уран баримлууд, үнэтэй сав суулга, гоёл чимэглэлийн  болон бусад олон үнэт зүйлс хадгалагддаг юм.  

Бид Санкт-Петебург хотоор хийх аяллаа үргэлжлүүлж байна. Дворцовая площадь талбайгаас холгүй “Утга зохиолын кафе” байдаг юм. Их зохиолч Александр Сергеевич Пушкин ийшээ олонтоо ирдэг байжээ. Энд аяга цай ууж, амтат бялуу идэх зуураа оросын агуу их зохиолчид: Белинский, Достоевский, Чернышевский нар зохиол бүтээлийнхээ шинэ санааг олж авч байжээ. “Утга зохиолын кафед” орос ардын үндэсний хоолны нэрд гарсан цэсийг санал болгоно. Энд өдөр бүр амьд сонгодог хөгжим тоглож, хүссэн хүнд хуучин пянз тоглуулагчаар  романс сонсгох боломжтой юм.



Санкт-Петербургээс 25 км зайтай их зохиолч Пушкины нэртэй жижигхэн хот байдаг юм. Ийшээ чиглэлийн такси, автобус юм уу, төмөр замаар ирж болно. Өмнө нь энд Оросын  хаадын хотын гаднах харшийн ордон байсан бөгөөд Царское село буюу хааны тосгон гэж нэрлэгджээ. 1937 онд эндхийн нэрийг сольж их найрагчийн нас барсны 100 жилийн ойд Пушкин гэж нэрлэжээ. Бодлогошронгуй зогсох найрагчийн уран баримал тус хот руу ирэх зочдыг тосон угтана. Найрагчийн бас нэгэн хөшөө Царское село дахь түүний сурч байсан сургуулийн цэцэрлэгт хүрээлэнд байдаг юм.



Царское Село хотхоны овоо нь дээр орших үлгэрийн юм шиг нэгэн сайхан цайз бол Екатеринагийн ордон юм. Гялалзан харагдах алтан хана туурга нь байнга амьдралын эрч хүчийг гэрэлтүүлнэ. Екатерины ордны Янтарная комната буюу Хуван өргөө үзэгчдийн сонирхлыг гойд их татдаг юм. 17 дугаар зуунд европын урчууд I Петр хаанд хуваар тоноглосон Хуван өргөөг  байгуулж бэлэглэсэн нь Екатерины ордны хамгийн гол үзмэр болсон юм.

Дэлхийн II Дайны үед өргөө нь ор сураггүй алга болсон бөгөөд өнөөг хүртэл олдоогүй юм. Санкт-Петербург хотын 300 жилийн ойд өргөөг эх орны сэргээн засварлагчид бүрэн сэргээсэн. Екатерины ордны бас нэгэн гайхамшиг бол Хятадын зочны цэнхэр өргөө юм. Эндхийн хана туургыг хятадын сайн чанарын  нарийн торгон дээр зурж өнгөлжээ.

Жил бүр Пушкин хотод хэдэн зуун зочид гийчид ирдэг. Тэд хоноглохоор хааны ордны зэргэлдээ орших зочид буудалд байрладаг. Цонхоор харагдах Екатерины ордон болон түүнийг тойрсон хосгүй цэцэрлэг нүд баясгана.



Санкт-Петербургийн орчимд хааны бас нэгэн гайхамшигтай сайхан ордон байдаг юм. Энэ бол Петергоф. Петергоф харшийн Ордон нь эхнээсээ энд ирсэн хүмүүсийн анхаарлыг татахын тулд баригдсан гэлтэй. Үүднээсээ тухайн үеийн бэлгэдэл болсон алтадмал уран баримлууд тосно. Таазан дахь хосгүй уран зургуудын дундаас хатан хаан Елизавета Хавар авхайн дүрд хувиран, ирсэн зочдыг шатаар дээш гарахыг урих мэт ширтэнэ. Дээр хүндэтгэлийн танхим байрлана. Энэ танхимд нэртэй худалдаачдыг хүлээж авдаг байжээ. Петергофын их танхим нь түүхийн хосгүй музей гэж тооцогддог бөгөөд эндхийн цуглуулгад 3500 гаруй үзмэр байдаг юм. Энэ бол тэр үеийн эздийн сонирхолд нийцэж байсан тавилга, уран зураг, даавууны төрөл зүйлүүд байсан юм.



Петергоф нь усан оргилуурын нийслэл гэдгээрээ алдартай. Үүднээс эхлээд ордны бүхий л нутаг дэвсгэр дээрх олон сайхан, үзэсгэлэнтэй цуврал усан оргилуурууд ирсэн хүмүүсийн  анхаарлыг гойд ихээр татна. Петергофын усан оргилуурууд тавдугаар сарын эхэн үеэс есдүгээр сарын турш ажилладаг. Усан оргилууруудыг 17:00 цагт хаадаг бөгөөд амралтын өдрүүдэд нэг цаг сунгаж ажиллуулдаг.



Уламжлал ёсоор 9 дүгээр сарын дундуур Петергофын их Ордонд лазерын гэрэл болон хөгжмийг ашиглаж хувцасны загварын шоу тоглолтыг зохион явуулдаг. Зохион байгуулагчид баярт зориулсан хөтөлбөрийг байнга шинэчлэн зохиодог. Энэ жил Петергофд германы их зохиолчид - ах дүү Гриммын үлгэрээр хийсэн гэрлийн шоуг зохион явуулна. Тоглолтын дараа усан оргилуурууд дараа жилийн хавар хүртэл унтана.

Санкт-Петербургтэй танилцахдаа яаран үзэхийн огт хэрэггүй юм. Хотын түүхэн дурсгалт газруудаар явахдаа энэхүү хотын ер бусын давтагдашгүй сайхнаар сэтгэл оюунаа баясган, цааш явах гэж бүү яараарай. Ялангуяа, нар бараг жаргадаггүй 6-р сарын эхэн үеэр айлчлах цагаан шөнийн Санкт-Петербург хотоор зугаалах нь тун сайхан.


Дэлгэрэнгүй унших
сурталчилгаа
Монгол Улсын Их Хурлын 2020 оны сонгуулийн санал хураалт дуусах хүртэл сайтын сэтгэгдэл бичих талбарыг түр хаасан тул хүлцэл өчье. SHUDARGA.MN сайтын редакц

Чөлөөт цаг

АНУ-аас 260 иргэн эх орондоо ирнэ

Огноо:

,

Сиатл-Улаанбаатар чиглэлийн тусгай үүргийн нислэг өнөөдөр 13:10 цагт “Буянт-Ухаа” олон улсын нисэх буудалд газардах хуваарьтай байна. Тус нислэгээр нийт 260 иргэн эх орондоо ирэх юм. Энэхүү нислэг нь тус улс руу үйлдэж байгаа хоёр дахь удаагийн тусгай үүргийн нислэг гэдгээрээ онцлог.

Өмнө нь буюу 06 дугаар сарын 24-нд анхны нислэгээрээ 256 иргэнээ эх орондоо авчирсан гэж Улсын онцгой комиссын Шуурхай штабаас мэдээллээ.

Дэлгэрэнгүй унших

Чөлөөт цаг

"Нүүдэлчин Монгол цахим сүлжээ ковидын эсрэг хамтдаа тэмцэнэ" төсөл хэрэгжүүлж байна

Огноо:

,

Орчин үеийн дэвшилтэт технологи цахим сүлжээг ашиглан малчдын нийгмийн тулгамдсан асуудлаар цахим хэлэлцүүлэг өрнүүлэх, санал асуулга явуулах, мэдээлэл солилцох урсгалыг сайжруулах зорилгоор "Нүүдэлчин Монгол цахим сүлжээ ковидын эсрэг хамтдаа тэмцэнэ" төслийг Дорнод аймагт хэрэгжүүлж эхэллээ.

Төслийн удирдагч, Дорнод аймгийн Засаг даргын орон тооны бус Зөвлөх Б.Лхагвасүрэн малчдад чиглэсэн дотоод гадаадын хөрөнгө оруулалттай төсөл хөтөлбөрийг орон нутагт хэрэгжүүлэх чиглэлээр сүүлийн 5 жил судалгаа хийсэн байна. Дорнод аймаг улсын хэмжээнд дээрх төслийг хэрэгжүүлж буй 2 дахь аймаг бөгөөд бүх сум, багт хүрэх юм.

Төслийг амжилттай хэрэгжүүлснээр:

• Цахим сүлжээний хамтран ажиллаж буй хамтын сүлжээ үүсэх
• Малчдын нийгмийн асуудлыг шийдвэрлэхэд идэвхитэй оролцох сүлжээг бий болгох
• Малчдын хүүхдийн сурах орчин, боловсролын хүртээмж сайжрах
• Мэдээллийг урсгал, сүлжээ сайжрах
• Төрийн бодлого шийдвэрт малчдын зүгээс өөрсдийн дуу хоолойг хүргэдэг болох
• Малчид хамтран малын түүхий эд, малын гаралтай бүтээгдэхүүнийг борлуулах сувгийг тус тус бий болгох боломжтой болохыг төслийн удирдагч, аймгийн Засаг даргын орон тооны бус Зөвлөх Б.Лхагвасүрэн онцоллоо.

"Ковид-19" цар тахлын үед уг төсөл хэрэгжиж эхэлж байгаа бөгөөд сумдын Эрүүл мэндийн төвд тус бүр иж бүрэн хамгаалалтын хувцас, амны хаалт, гар ариутгагч зэрэг шаардлагатай эмнэлгийн хэрэгслийг хүлээлгэн өглөө.

Эх сурвалж: Дорнод аймгийн ЗДТГ

Дэлгэрэнгүй унших

Чөлөөт цаг

Бейрут хотод хүчтэй дэлбэрэлт болж, 70 хүн нас барлаа

Огноо:

,

Ливаны нийслэл Бейрут хотын усан зогсоолын ойролцоох химийн бодисын агуулахад өнөөдөр гал гарч, хүчтэй дэлбэрэлт болсноор 73 хүн амиа алдаж, 4000 гаруй хүн түлэгдэж шархадсан байна. Тус байгууламжид гарсан галыг унтраахаар ажиллаж байсан гал сөнөөгчид бүгд амь үрэгджээ. Албаны хүмүүс зургаан жилийн турш тус агуулахад хадгалагдаж байсан тэсрэмтгий бдис ийнхүү дэлбэрлэсэн хэмээн тайлбарлаж байгаа бөгөөд дэлбэрэлтийн бүсэд байсан олон барилга байгууламж нурсан талаар орон нутгийн хэвлэлүүд мэдээлж байна. 

Одоо дэлбэрэлтийн шалтгаан, хохирлыг тогтоохоор тус улсын хууль хүчний байгууллагууд ажиллаж байгаа аж.


Дэлгэрэнгүй унших
сурталчилгаа

Санал болгох