Бидэнтэй нэгдэх

Урлаг спорт

Үндэсний их баяр наадмын хөтөлбөр

Огноо:

,

Тулгар төрийн 2228, Их Монгол Улсын 813, Ардын хувьсгалын 98 жилийн ой, Үндэсний их баяр наадмын хөтөлбөр

 

Цаг

Үйл ажиллагаа

Байршил

7 дугаар сарын 06. Бямба гараг

09.00-19.00

Урианхай сурын харваа

Сурын талбайд

 

7 дугаар сарын 07. Ням гараг

 

09.00-18.00

Буриад сурын харваа

Сурын талбайд

7 дугаар сарын 08.  Даваа гараг

09.00-19.00

Өсвөр үе, балчир насны хүүхдийн харваа

Сурын талбайд

14.00-16.00

“Монгол хүүхдүүд” урлагийн их наадмын нэгдсэн тоглолт

Нийслэлийн соёлын төв өргөөнд

7 дугаар сарын 09.  Мягмар гараг

09.00-19.00

Өсвөр үе, балчир насны хүүхдийн харваа

Сурын талбайд

7 дугаар сарын 10.  Лхагва гараг

08.00-11.00 

Хязаалан насны морьдын уралдаан 

Хүй долоон худагт

08.00-22.00 

Шагайн харвааны хэсгийн тоглолт 

Шагайн асарт

08.30-14.30

Үндэсний сурын хана харвааны эхэн өрөг

Сурын талбайд

10.00-11.00 

Төрийн далбааны өдөрт зориулсан Хүндэтгэлийн ажиллагаа, цэргийн ёслолын жагсаал

Жанжин Д.Сүхбаатарын талбайд

10.00-18.00

Монголын сайхан орон шилдэг бүтээлийн үзэсгэлэн

Монголын урчуудын эвлэлийн хорооны үзэсгэлэнгийн байр

13.00-13.30

Жанжин Д.Сүхбаатарын хөшөөнд цэцэг өргөх, Их эзэн Чингис хааны хөшөөнд хүндэтгэл үзүүлэх ёслол

Жанжин Д.Сүхбаатарын талбайд

14.00 -18.00

Дээлтэй Монгол наадам

Жанжин Д.Сүхбаатарын талбайд

14.00-16.30 

Шүдлэн насны морьдын уралдаан 

Хүй долоон худагт

14.30-20.30

Үндэсний сурын хана харвааны дунд өрөг

Сурын талбайд

15.00 ; 18.00 

Төрийн хүндэтгэлийн концерт

Нийслэлийн Соёлын төвөргөө

20.00 

Монгол Улсын Төрийн туг цэнгүүлэх ёслол

ЖанжинД.Сүхбаатарын талбайд

7 дугаар сарын 11. Пүрэв гараг

08.00-11.30 

Азарганы уралдаан 

Хүй долоон худагт

08.00-11.00 

Шагайн харвааны хэсгийн тоглолт 

Шагайн асарт

09.00-17.00

“Хөхүүрийн айраг” наадам

Хүй долоон худагт

09.30   

Монгол Улсын Төрийн тугийг Төрийн ордноос Төв цэнгэлдэх хүрээлэн рүү залах ёслол

 

11.00

Тулгар төрийн 2228, Их Монгол Улсын 813, Ардын хувьсгалын 98 жилийн ой, Үндэсний Их Баяр наадмынажиллагааг Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Халтмаагийн Баттулга нээж, Төрийн туганд хүндэтгэл үзүүлнэ.

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

11.10

Үндэсний их баяр наадмын нээлтийн арга хэмжээ

/ тусгай хөтөлбөрөөр/ 

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

11.40-12.40

Шагайн харвааны нээлт

Шагайн асарт

13.00-22.00

Шагайн харвааны хэсгийн тоглолт

Шагайн асарт

13.00-17.00

Хүчит бөхийн барилдааны нэгийн даваа

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

13.00-16.00

Өсвөрийн  бөхийн барилдааны нэгийн даваа

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

13.30-14.00

Төрийн өндөрлөгүүд сум тавих уламжлалт ёслол, Үндэсний сурын нэгдсэн үзүүлэх харваа

Сурын талбайд

14.00

Хүй долоо худгийн наадмын нээлтийн ажиллагаа

/тусгай хөтөлбөрөөр/

Хүй долоон худагт

14.00-17.00 

Их насны морьдын уралдаан 

Хүй долоон худагт

14.30-17.30

Үндэсний их сурын хана харвааны адаг өрөг

Сурын талбайд

14.00-14.30

Төрийн гурван өндөрлөг шагайн асарт ирж харваа үзэх сум тавих

Шагайн асарт

16.20-18.00

Өсвөрийн бөхийн барилдааны хоёрын даваа

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

17.10-20.00

Хүчит бөхийн барилдааны хоёрын даваа

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

17.30-21.30

Үндэсний их сурын хасаа харвааны эхэн өрөг

Сурын талбайд

21.00

Улаанбаатарын үдэш “Эх орноо хамтдаа дуулъя” цэнгүүн

Жанжин Д.Сүхбаатарын талбайд

23.00

Баяр наадмын ёслолын буудлага

Жанжин Д.Сүхбаатарын талбайд, Баянхошуу, Маахуур толгой,

Дамбадаржаа

7 дугаарсарын 12.  Баасан гараг

07.00-10.30 

Соёолон насны морьдын уралдаан 

Хүй долоон худагт

07.00-12.00

Үндэсний сурын хасаа харвааны дунд өрөг

Сурын талбайд

08.00-11.00

Шагайн харвааны хагас шигшээ тоглолт

Шагайн асарт

09.00-11.00

Хүчит бөхийн барилдааны гурвын даваа

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

10.00-11.00

Өсвөрийн бөхийн барилдааны гурвын даваа

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

09.00-17.00

“Хөхүүрийн айраг” наадам

Хүй долоон худагт

10.30-12.30 

Дааганы уралдаан 

Хүй долоон худагт

11.20-12.40

Хүчит бөхийн барилдааны дөрвийн  даваа

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

11.20-12.40

Өсвөрийн бөхийн барилдааны дөрвийн даваа

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

11.00-14.00

Шагайн харвааны үзүүр, түрүүний тоглолт

Шагайн асарт

12.00-14.00

Үндэсний сурын хасаа харвааны адаг өрөг

Сурын талбайд

14.00-15.30

Шагайн харвааны шөвгийн 8-д үлдсэн баг, харваачдад шагнал гардуулах

Шагайн асарт

14.00-14.30

Үндэсний сурын түрүү тодруулах шилдэг 16 харваачийн шигшээ харваа

Сурын талбайд

14.30-15.10

Хүчит бөхийн барилдааны тавын даваа

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

15.10-15.30

Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Халтмаагийн Баттулга Үндэсний сур, шагайн харваанд түрүүлсэн харваачдад шагнал гардуулна. Улсын цолны болзол хангасан сурын харваачдад цол олгож, үнэмлэх, энгэрийн тэмдэг гардуулна.

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

15.30-16.20

Хүчит бөхийн барилдааны зургаагийн даваа

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

15.20-16.00

Өсвөрийн бөхийн барилдааны тавын даваа

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

16.00-16.40

Түрүүлж айрагдсан морьдын цол дуудаж, шагнал гардуулна. Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Халтмаагийн Баттулга хурдан морь унаач хүүхдүүдэд бэлэг гардуулна.

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

16.20-16.40

Өсвөрийн бөхийн барилдааны зургаагийн даваа

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

16.40-17.20

Хүчит бөхийн барилдааны долоогийн даваа

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

17.30-17.40

Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Халтмаагийн Баттулга “Улсын начин”, “Улсын харцага” цолны болзол хангасан бөхчүүдэд цол олгож, энгэрийн тэмдэг гардуулна.

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

17.40-18.40

Хүчит бөхийн барилдааны наймын даваа

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

18.30-19.00

Өсвөрийн бөхийн барилдааны долоогийн даваа

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

19.00-19.20

Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Халтмаагийн Баттулга “Улсын заан” цолны болзол хангасан бөхчүүдэд цол олгож, үнэмлэх, энгэрийн тэмдэг гардуулна.

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

19.20-19.50

Хүчит бөхийн барилдааны есийн даваа

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

19.50-20.00

Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Халтмаагийн Баттулга Үндэсний их баяр наадмын хүчит бөхийн барилдаанд түрүүлж, үзүүрлэсэн бөхчүүдэд цол олгож, үнэмлэх, энгэрийн тэмдэг, шагнал гардуулна.

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

20.00

Тулгар төрийн 2228, Их Монгол Улсын 813, Ардын хувьсгалын 98 жилийн ой, Үндэсний их баяр наадмын ажиллагааг Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Халтмаагийн Баттулга хаана.

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

20.10

Үндэсний их баяр наадмын хаалтын ажиллагаа, Монгол Улсын төрийн тугийг Төв цэнгэлдэх хүрээлэнгээс Төрийн ордон руу залах ёслол

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнд

21.00

Улаанбаатарын үдэш “Эх орноо хамтдаа дуулъя” цэнгүүн

Жанжин Д.Сүхбаатарын талбайд

7 дугаарсарын 13.  Бямба гараг

07.00-09.30 

Эрлийз дээд насны морьдын уралдаан 

Хүй долоон худагт

09.00-14.00

Жороо морины тойргийн уралдаан

10.30-12.30 

Эрлийз дунд насны морьдын уралдаан 

13.00-13.10

Монгол Улсын Шадар сайд, Үндэсний их баяр наадмыг зохион байгуулах хорооны дарга Ө.Энхтүвшин уяачдын наадмыг нээнэ.

13.10-13.30

Уяачдын наадмын нээлтэд зориулсан урлагийн тоглолт  / тусгай хөтөлбөрөөр /

13.30-14.20

Хүчит бөхийн барилдааны нэгийн даваа

13.30-15.30 

Эрлийз бага насны морьдын уралдаан 

14.20-14.30

Үндэсний их баяр наадамд түрүүлсэн, үзүүрлэсэн, шөвгөрсөн бөхчүүдэд бай шагнал, цолны чимэг хүртсэн бөхчүүдэд үнэмлэх гардуулна.

14.30-15.20

Хүчит бөхийн барилдааны хоёрын даваа

15.20-15.30

Урлагийн тоглолт

15.30-16.30

Хүчит бөхийн барилдааны гурав, дөрвийн даваа

16.30-16.40

Урлагийн тоглолт

16.40-17.00

Хүчит бөхийн барилдааны тавын даваа

17.00-17.30

Түрүүлж, айрагдсан морьдын цол дуудаж шагнал гардуулна.

17.30-18.00

Хүчит бөхийн барилдааны зургаагийн даваа

18.00-18.30

Хүчит бөхийн барилдааны долоогийн  даваа

18.30-.18.50

Хүчит бөхийн барилдаанд түрүүлсэн, үзүүрлэсэн, шөвгөрсөн бөхчүүдэд шагнал гардуулна.

18.50-19.00

Батлан хамгаалах яамны Төрийн нарийн бичгийн дарга, Үндэсний их баяр наадмыг зохион байгуулах хорооны Хурдан морины салбар хорооны дарга, Бригадын генерал Х.Батбилэг Уяачдын наадмыг хаана.

 

Дэлгэрэнгүй унших
сурталчилгаа

Сэтгэгдэл

Урлаг спорт

Дуучин Ж.Алтайцэцэг, С. Сэрчмаа нар эх орноо тойрон аялан тоглолт хийнэ

Огноо:

,

Поп дива,  Монгол Улсын гавьяат жүжигчин, дуучин Ж.Алтанцэцэг, поп дива дуучин С.Сэрчмаа нар “Altaa& Sally-21” нэртэй аялан тоглолт хийхээр бэлтгэлдээ ороод байна.

Хүчтэй хоолой, байгалиас заяасан авьяас, мэргэжлийн ур чадвар зэргээрээ бусдаас эрс ялгардаг МУГЖ дуучин Ж.Алтанцэцэг, гоо үзэсгэлэн, уянгалаг дуу хоолойгоороо залуучуудын анхаарлыг байнга татаж байдаг дуучин С.Сэрчмаа нар ирэх есдүгээр сарын 20-ноос аялан тоглолтоо Монгол орны баруун хязгаар Увс, Ховд, Баян-Өлгий аймгаас эхлэх юм байна.

Монгол орныхоо өнцөг булан бүрт хүрч дуунд дуртай ард түмэндээ зориулан тоглолт хийхээр бэлтгэж байгаа хоёр поп дива хатагтай өөрсдийнхөө шилдэг уран бүтээлээс дээжлэн хүргэх бөгөөд тоглолтын үеэр үзэгч олонд зориулсан олон сюрприз барихаар  шийджээ. “Altaa& Sally-21” аялан тоглолтын Мэдээллийн ивээн тэтгэгчээр энэ жил 10 жилийнхээ ойтой золгож байгаа Монголын сайтын холбоо ажиллах юм байна.

Дэлгэрэнгүй унших

Урлаг спорт

“Цаатны наадам-2000 цааны баяр” боллоо

Огноо:

,

Монгол Улсын 2018 оны жилийн эцсийн мал, амьтны тооллогоор цаа буга 2396  болж өссөн байна. Тодруулбал Тайгад жилийн дөрвөн улиралд цаа бугаа маллан амьдарч байгаа цаатан иргэд 2006 оны жилийн эцсийн мал, амьтны тооллогоор 814 толгой цаа буга тоолуулж байсан бол 2018 оны жилийн эцэст 85 өрх 2396 толгой цаа бугатай болж тоо толгой нь 3 дахин нэмэгджээ. Өнөөгийн байдлаар Хөвсгөл аймгийн Цагаан нуур суманд 2006 хүн амтай. Үүнээс 755 тува иргэд байдгаас 339 баруун, зүүн тайгад амьдарч цаа маллаж, улсаас тэтгэвэр авдаг байна.

Монгол улсын цаа бугын тоо толгой өссөн түүхэн үйл явдлыг тэмдэглэн Монгол улсын Ерөнхийлөгчийн ивээл дор цаатан иргэдийн ёс заншил, соёл уламжлалыг олон нийтэд хүргэх, цаа бугын аж ахуйг хөгжүүлэх зорилгоор “Цаатны наадам - 2000 цааны баяр”-ын арга хэмжээг Хөвсгөл аймгийн Цагаан нуур суманд 8 дугаар сарын 16,17 өдрүүдэд зохион байгууллаа. Энэ арга хэмжээний нээлтэд  ХХААХҮ-ийн дэд сайд Ж.Сауле оролцож, үг хэлэв.

“Цаатны наадам-2000 цааны баяр”-ын арга хэмжээнд баруун, зүүн тайгын цаатнууд 1200 гаруй цаатай ирж ёс заншил, соёл уламжлалыг сурталчилан оролцов.  Мөн ОХУ-ын Улаан-Үдэ хот, БНХАУ-ын ӨМӨЗО-ны тува иргэд хүрэлцэн ирж оролцсон юм.

Тус арга хэмжээний хүрээнд Монгол, Тува үндэсний бөхийн барилдаан, Этэр болон янзагын уралдаан, цаан поло, тэвэг самар шийдэх, цаа дэлсэх, цаатан иргэдийн үндэсний онцлог, соёл ёс заншлыг харуулсан ардын авьяастнуудын тоглолт болсон юм.  Мөн наадмын үеэр үндэсний урлалын бүтээгдэхүүнийг дэлгэн харуулсан худалдаа гарсан байв.

Цаатны наадмын үеэр Хөвсгөл аймгийн Хүнс, хөдөө аж ахуйн газар, Мал эмнэлгийн газар цаа бугад үзлэг, шинжилгээ хийж, нэгдсэн судалгаа гаргахаар ажилласан байна.

Цаатан иргэдийн амьдралын төвшинг сайжруулах зорилгоор Монгол Улсын Ерөнхийлөгч болон Монгол Улсын Засгийн газраас үе шаттай тодорхой арга хэмжээнүүдийг авч хэрэгжүүлж байна. Монгол Улсын Засгийн газар 2007 онд “Цаа бугын аж ахуйг сэргээх, цаатан иргэдийн амьдралын төвшинг сайжруулах хөтөлбөр”-ийг 255 дугаар тогтоол батлагдсан. Хөтөлбөрийг эрчимжүүлэх зорилгоор 2013 онд Монгол Улсын Ерөнхийлөгч “Засгийн газарт чиглэл өгөх тухай” 42 дугаар зарлиг, Засгийн газар 2013 онд “Цаатан иргэдэд халамжийн тэтгэвэр олгох тухай” 168 дугаар тогтоолыг тус тус гаргасан байна. Дээрх тогтоолууд хэрэгжсэнээр насанд хүрсэн цаатан иргэнд хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээгээр 100 хувь, хүүхэд 50 хувьтай тэмцэх хэмжээний тэтгэвэр олгодог болсон байна.

Засгийн газар 2009 онд цаа бугын чанар, удам угсааг сайжруулахад улсын төсвөөс хөрөнгө гаргаж  ОХУ-ын Бүгд Найрамдах Тува Улсаас 12 толгой цаа буга импортолсон, 2014 онд Бүгд Найрамдах Турк Улсын олон улсын хамтын ажиллагааны ТИКА байгууллагад санал тавьж, санхүүжилтийг шийдвэрлэн 19 толгой цаа бугыг худалдан авч Хөвсгөл  аймгийн баруун болон зүүн тайгын иргэдэд хүлээлгэн өгөх ажлыг зохион байгуулсан байна. Эдгээр арга хэмжээний үр дүнд цаатан иргэдийн орлого нэмэгдэж, амьжиргааны гол эх үүсвэр болсон цаа бугын цус холдож, ашиг шим, амьдрах чадвар нь сайжирч тоо, толгой нь жилээс жилд өсөж байна.

Төр засгаас авч хэрэгжүүлж байгаа бодлого, шийдвэрийн үр дүнд цаа бугын тоо толгой өсөж, тэдний амьжиргаа дээшилж байна.

 
 
 
 
 
 

 

Дэлгэрэнгүй унших

Урлаг спорт

Үндэсний төв цэнгэлдэх хүрээлэнгийн ТЭЗҮ боловсруулах зардлыг Засгийн газрын нөөцөөс гаргана

Огноо:

,

Засгийн газрын ээлжит хуралдаан 2019 оны 8 дугаар сарын 14-нд болж, дараах асуудлыг хэлэлцэн шийдвэрлэлээ. Үндэсний төв цэнгэлдэх хүрээлэнг Нийслэлийн Хан-Уул дүүргийн VIII хорооны нутаг дэвсгэрт Нисэх, Яармагийн аюулгүйн тойргийн зүүн урд хэсэгт барихаар тогтлоо. Тус хүрээлэнгийн техник эдийн засгийн үндэслэл, эх загвар зураг боловсруулахад шаардагдах зардлыг гаргана.

Үндэсний төв цэнгэлдэх хүрээлэнгийн иж бүрэн зураг төслийг боловсруулах, барилгын ажил гүйцэтгэхэд шаардагдах хөрөнгийг 2020 оны улсын төсөвт тусгуулах болон бусад эх үүсвэрээс санхүүжүүлэх асуудлыг судалж, зохих арга хэмжээ авч хэрэгжүүлэхийг Монгол Улсын сайд, ЗГХЭГ-ын дарга Л.Оюун-Эрдэнэ, Сангийн сайд Ч.Хүрэлбаатар, Нийслэлийн Засаг дарга С.Амарсайхан нарт даалгалаа.

Үндэсний төв цэнгэлдэх хүрээлэнг үндэсний онцлог хэв шинжийг агуулсан, байгаль орчинд ээлтэй, орчин үеийн дэвшилтэд технологийн шийдэл бүхий, Үндэсний их баяр наадмаас гадна олон улсын спортын төрөл бүрийн тэмцээн, урлаг, уран сайхны арга хэмжээ зохион байгуулах бололцоо нөхцөл хангагдсан байх ёстой гэж төлөвлөж байна.
Дэлгэрэнгүй унших
сурталчилгаа

Санал болгох