Урлаг спорт
“Нүүдэлчин” дэлхийн соёлын фестиваль Тайж хайрханы бэлд зохион байгуулагдана
Нүүдлийн соёлын хосгүй илэрхийлэл болсон соёлын биет болон биет бус өв нь хүн төрөлхтний түүхийн уртад Монголчуудын соёлын дахин давтагдашгүй байдал, байгаль, цаг уур, газарзүйн онцлогтой уялдан үеэс үед өвлөн уламжлагдаж хөгжил дэвшлийн нэгэн илэрхийлэл болсоор байна.
Гэсэн хэдий ч соёлын биет бус өвийг хадгалж хамгаалах асуудал хүн төрөлхтний өмнө нэн тулгамдсан зорилтын нэг болж, дэлхий нийтийн анхаарлын төвд ороод байна.
Манай улс Соёлын биет бус өвийг хамгаалах тухай ЮНЕСКО-ийн 2003 оны конвенцод 2005 онд нэгдсэн бөгөөд өөрийн нутаг дэвсгэр дээрх соёлын биет бус өвийг хамгаалах үүргийг олон улсын өмнө хүлээдэг билээ.
“Алсын хараа-2050” Монгол Улсын урт хугацааны хөгжлийн бодлогод “Үндэсний оюун санаа, өв соёл, сэтгэлгээнд тулгуурласан бүтээгч монгол хүн төвтэй нүүдлийн соёл иргэншлийг хадгалсан тэргүүлэх улс болно”, Засгийн газрын 2020-2024 оны үйл ажиллагааны хөтөлбөрт “Соёлын өвийг дэлхий дахинд сурталчлах чиглэлээр олон улсын арга хэмжээг зохион байгуулна”, “Байгаль, түүх, соёлын аялал жуулчлалын эвент арга хэмжээнүүдийг тогтмол зохион байгуулж, цар хүрээг өргөжүүлнэ” гэж тус тус заасан байдаг. Иймээс Монгол Улсын Засгийн газрын 2024 оны нэгдүгээр сарын 25-ны өдрийн “Фестиваль зохион байгуулах тухай” 41 дүгээр тогтоолоор “Нүүдэлчин” дэлхийн соёлын фестивалийг жил бүр зохион байгуулж байхаар боллоо.
Ийнхүү “Нүүдэлчин” дэлхийн соёлын фестивалийг 2024 оны наймдугаар сарын 16, 17, 18-ны өдрүүдэд Улаанбаатар хотын Налайх дүүргийн нутаг дэвсгэрт орших “Тайж хайрхан”-ы бэлд зохион байгуулахаар болсон бөгөөд "Соёлын биет бус өв"-ийн 7 ай савын хүрээнд Монгол Улсаас 880 өвлөн уламжлагч, 10 гаруй гадаадын улс орнуудын 150 гаруй төлөөлөл оролцохоор болсон.
Фестивальд хүрэлцэн ирснээр отог, өртөө бүрээр зочлон өв соёлтойгоо танилцах, үзүүлэн тоглолт үзэж сонирхох, соёлын үйлдвэрлэлийн бараа бүтээгдэхүүн худалдан авах, хүүхэд багачууд гэр бүлд зориулсан соёлын боловсролын хөтөлбөрүүдэд хамрагдан, амтат хоолоор үйлчлүүлэх бүхий л үйлчилгээг нэг дор төвлөрүүлсэн гэж Соёл, спорт, аялал жуулчлал, залуучуудын яамнаас мэдээллээ.













Урлаг спорт
Азийн олимпын зөвлөлийн ерөнхий Ассамблей Ташкент хотноо боллоо
Узбекистан улсын Ташкент хотноо АОЗ-ийн 46 дахь удаагийн Ерөнхий ассамблей амжилттай зохион байгуулагдаж гишүүн 45 улсын ҮОХ-д, ОУОХ, ҮОХХ, Олон улсын спорт холбоодын төлөөлөл болон ирэх наадмуудыг Зохион байгуулах хорооны төлөөлөгчид оролцсон байна.
Ерөнхий ассамблейн үеэр АОЗ-ийн үйл ажиллагааны тайлан мэдээлэл, салбар хороодын тайлан, АОЗ-ийн дүрмийн өөрчлөлт, Харбин 2025 Азийн өвлийн наадмын тайлан, Санъя 2026, Айчи Нагояа 2026 Азийн наадам, Рияд 2026 Азийн танхимын болон тулааны спортын наадмын товч мэдээллүүд явагдлаа.

Хурлын үйл ажиллагаанд Укбекистан улсын Ерөнхийлөгч Эрхэмсэг ноён Шавкат Мирзиёев оролцож, нийт оролцогчдод талархал илэрхийлэв. Ерөнхий ассамблейд ОУОХ-ны гишүүн, АОЗ-ийн Удирдах зөвлөлийн гишүүн, МҮОХ-ны Ерөнхийлөгч Б.Баттүшиг, МҮОХ-ны Тэргүүн дэд Ерөнхийлөгч Ч.Наранбаатар, ГХА-ны дарга Б. Баяртуяа нарын төлөөлөгчид оролцов.
Мөн АОЗ-ийн Ерөнхийлөгчөөр ажиллаж байсан Ража Рандхир Сингх нь эрүүл мэндийн шалтгааны улмаас цаашид албан үүргээ гүйцэтгэх боломжгүй нөхцөл байдал үүссэн асуудлыг шийдвэрлэх сонгууль өнөөдөр болж Катар улсын ҮОХ-ны Ерөнхийлөгч Шейх Жоаан Бин Хамад Аль Тани сонгогдлоо. Тэрээр АОЗ-ийн 22 дахь Ерөнхийлөгчөөр 2028 оныг дуустал ажиллах бөгөөд энэ удаагийн сонгуульд өрсөлдөгчгүй ганцаар нэр дэвшсэн юм.
Урлаг спорт
Тэмээний наадамд 16 аймгаас 1000 гаруй хүн оролцов
Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн ивээл дор “Тэмээн дээрээс наран ойрхон” Өвлийн их наадам энэ сарын 24, 25-нд Дундговь аймгийн Мандалговь хотноо зохион байгуулагдлаа.
Наадмын нээлтэд Монгол Улсын Ерөнхийлөгч, УИХ, Засгийн газрын гишүүд, 23 элчин сайд, төлөөлөгч, өвлийн их наадамд Монголын Тэмээн поло, спорт уралдааны аяллын холбоо, Тэмээн соёл уралдааны холбооны төлөөлөл оролцов. Мөн нээлтийн ажиллагаанд Монгол Улсын Ардын жүжигчин Д.Жаргалсайхан, Монгол Улсын Гавьяат жүжигчин Т.Ариунаа, ЗХЖШ-ын Үлгэр жишээ найрал хөгжим, Үндэсний урлагийн их театрын дуучид, хөөмийчид, Говийн бүсийн аймгуудын театр, чуулгын уран бүтээлчид болон Дундговь аймгийн Төв халхын дуулалт жүжгийн театрын уран бүтээлчид оролцож, уран бүтээлийнхээ дээжсээс толилуулсан юм.

Өвлийн их наадмыг нээж Монгол Улсын Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх, Соёл, спорт, аялал жуулчлал, залуучуудын сайд Ч.Ундрам болон Дундговь аймгийн Засаг дарга С.Мөнхчулуун нар үг хэлж, оролцогчдод баяр хүргэлээ. Энэ үеэр Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх жил бүрийн нэгдүгээр сарын 24-ийг “Монгол тэмээний өдөр” болгон тэмдэглэж байх тухай тунхаглан зарлав.

Тэмээний наадамд Дундговь, Өмнөговь, Дорноговь, Говьсүмбэр, Говь-Алтай, Баянхонгор, Өвөрхангай, Баян-Өлгий, Дорнод, Сүхбаатар, Төв, Орхон, Дархан, Булган, Ховд, Увс зэрэг 16 аймгаас 1000 гаруй хүн, 700 орчим тэмээтэй оролцож байна.

Энэ жилийн наадам нь Монгол уламжлал, соёлыг хамгаалан хадгалах, тэмээний аж ахуйг сурталчлан хөгжүүлэх, өв уламжлалт соёлыг олон нийтэд түгээн дэлгэрүүлэх зорилготой бөгөөд улсын хэмжээнд өргөн дэлгэр зохион байгуулж буйгаараа онцлог юм. Ийнхүү Монголын ард түмний өв соёлын нэгэн чухал уламжлал болон төлөвшиж байна.
Урлаг спорт
2025 оны аймгуудын наадамд барилдсан 9 бөхөөс допингийн төрлийн бодис илэрчээ
2025 оны аймгуудын наадамд барилдсан 9 бөхөөс допингийн төрлийн бодис илэрсэн талаар Монголын үндэсний Допингийн эсрэг байгууллагаас албан ёсоор мэдээллээ.
Өнгөрсөн оны Үндэсний их баяр наадмын үеэр 21 аймаг, 3 алслагдсан дүүрэг, мөн Бүх цэргийн наадмаас допингийн хяналтын шинжилгээг аймгуудын Засаг даргын тамгын газар, Биеийн тамир, спортын газар, алслагдсан дүүргүүдийн захиргаа болон Монголын үндэсний бөхийн холбоо (МҮБХ)-той хамтран хууль, дүрмийн дагуу зохион байгуулсан байна.
Сорьцуудыг 2025 оны зургаадугаар сарын 6-ны, долоодугаар сарын 13-ны болон наймдугаар сарын 2-ны өдрүүдэд Дэлхийн Допингийн Эсрэг Агентлаг (WADA)-аас итгэмжлэгдсэн Холбооны Бүгд Найрамдах Герман Улсын Дрездений Спортын Анализ болон Спортын Биохимийн Институт (Institute of Doping Analysis and Sports Biochemistry, Dresden, Germany)-д хүргүүлж, лабораторийн шинжилгээнд хамруулсан аж.
Тиймээс тэмцээний үеэр допингийн дүрмийн зөрчил гаргасан нь тогтоогдсон тамирчдын тухайн тэмцээнд олгогдсон аймгийн цол, медаль, шагналыг хүчингүй болгох ажиллагааг аймгийн баяр наадам зохион байгуулах комисс руу хүргүүлсэн гэв.
Допинг илэрсэн бөхчүүд
- Архангай аймгийн Ихтамир сумын харьяат, аймгийн арслан Дашийн Төрбаяр
- Баянхонгор аймгийн Баянлиг сумын харьяат, аймгийн начин Цэрэннадмидын Болдбаатар
- Говьсүмбэр аймгийн Сүмбэр сумын харьяат, аймгийн начин Оюунцэцэгийн Амгаланбямба
- Дорноговь аймгийн Халхгол сумын харьяат, аймгийн заан Сүхбаатарын Цогтсүмбэр
- Өвөрхангай аймгийн Хархорин сумын харьяат, аймгийн Начин Болдбаатарын Сундуйжадамба
- Төв аймгийн Баянхангай сумын харьяат, Энхболдын Чойням
- Төв аймгийн Баян-Өнжүүл сумын харьяат, аймгийн заан Эрдэнэбатын Гантөмөр
- Хөвсгөл аймгийн Тосонцэнгэл сумын харьяат, аймгийн заан Энхбатын Мөнхтөр
- Хөвсгөл аймгийн Гал сумын харьяат, Бат-Эрдэнийн Сүх-Эрдэнэ

Эх сурвалж: Монголын үндэсний Допингийн эсрэг байгууллага
