Бидэнтэй нэгдэх

Урлаг спорт

“Цаатны наадам-2000 цааны баяр” боллоо

Огноо:

,

Монгол Улсын 2018 оны жилийн эцсийн мал, амьтны тооллогоор цаа буга 2396  болж өссөн байна. Тодруулбал Тайгад жилийн дөрвөн улиралд цаа бугаа маллан амьдарч байгаа цаатан иргэд 2006 оны жилийн эцсийн мал, амьтны тооллогоор 814 толгой цаа буга тоолуулж байсан бол 2018 оны жилийн эцэст 85 өрх 2396 толгой цаа бугатай болж тоо толгой нь 3 дахин нэмэгджээ. Өнөөгийн байдлаар Хөвсгөл аймгийн Цагаан нуур суманд 2006 хүн амтай. Үүнээс 755 тува иргэд байдгаас 339 баруун, зүүн тайгад амьдарч цаа маллаж, улсаас тэтгэвэр авдаг байна.

Монгол улсын цаа бугын тоо толгой өссөн түүхэн үйл явдлыг тэмдэглэн Монгол улсын Ерөнхийлөгчийн ивээл дор цаатан иргэдийн ёс заншил, соёл уламжлалыг олон нийтэд хүргэх, цаа бугын аж ахуйг хөгжүүлэх зорилгоор “Цаатны наадам - 2000 цааны баяр”-ын арга хэмжээг Хөвсгөл аймгийн Цагаан нуур суманд 8 дугаар сарын 16,17 өдрүүдэд зохион байгууллаа. Энэ арга хэмжээний нээлтэд  ХХААХҮ-ийн дэд сайд Ж.Сауле оролцож, үг хэлэв.

“Цаатны наадам-2000 цааны баяр”-ын арга хэмжээнд баруун, зүүн тайгын цаатнууд 1200 гаруй цаатай ирж ёс заншил, соёл уламжлалыг сурталчилан оролцов.  Мөн ОХУ-ын Улаан-Үдэ хот, БНХАУ-ын ӨМӨЗО-ны тува иргэд хүрэлцэн ирж оролцсон юм.

Тус арга хэмжээний хүрээнд Монгол, Тува үндэсний бөхийн барилдаан, Этэр болон янзагын уралдаан, цаан поло, тэвэг самар шийдэх, цаа дэлсэх, цаатан иргэдийн үндэсний онцлог, соёл ёс заншлыг харуулсан ардын авьяастнуудын тоглолт болсон юм.  Мөн наадмын үеэр үндэсний урлалын бүтээгдэхүүнийг дэлгэн харуулсан худалдаа гарсан байв.

Цаатны наадмын үеэр Хөвсгөл аймгийн Хүнс, хөдөө аж ахуйн газар, Мал эмнэлгийн газар цаа бугад үзлэг, шинжилгээ хийж, нэгдсэн судалгаа гаргахаар ажилласан байна.

Цаатан иргэдийн амьдралын төвшинг сайжруулах зорилгоор Монгол Улсын Ерөнхийлөгч болон Монгол Улсын Засгийн газраас үе шаттай тодорхой арга хэмжээнүүдийг авч хэрэгжүүлж байна. Монгол Улсын Засгийн газар 2007 онд “Цаа бугын аж ахуйг сэргээх, цаатан иргэдийн амьдралын төвшинг сайжруулах хөтөлбөр”-ийг 255 дугаар тогтоол батлагдсан. Хөтөлбөрийг эрчимжүүлэх зорилгоор 2013 онд Монгол Улсын Ерөнхийлөгч “Засгийн газарт чиглэл өгөх тухай” 42 дугаар зарлиг, Засгийн газар 2013 онд “Цаатан иргэдэд халамжийн тэтгэвэр олгох тухай” 168 дугаар тогтоолыг тус тус гаргасан байна. Дээрх тогтоолууд хэрэгжсэнээр насанд хүрсэн цаатан иргэнд хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээгээр 100 хувь, хүүхэд 50 хувьтай тэмцэх хэмжээний тэтгэвэр олгодог болсон байна.

Засгийн газар 2009 онд цаа бугын чанар, удам угсааг сайжруулахад улсын төсвөөс хөрөнгө гаргаж  ОХУ-ын Бүгд Найрамдах Тува Улсаас 12 толгой цаа буга импортолсон, 2014 онд Бүгд Найрамдах Турк Улсын олон улсын хамтын ажиллагааны ТИКА байгууллагад санал тавьж, санхүүжилтийг шийдвэрлэн 19 толгой цаа бугыг худалдан авч Хөвсгөл  аймгийн баруун болон зүүн тайгын иргэдэд хүлээлгэн өгөх ажлыг зохион байгуулсан байна. Эдгээр арга хэмжээний үр дүнд цаатан иргэдийн орлого нэмэгдэж, амьжиргааны гол эх үүсвэр болсон цаа бугын цус холдож, ашиг шим, амьдрах чадвар нь сайжирч тоо, толгой нь жилээс жилд өсөж байна.

Төр засгаас авч хэрэгжүүлж байгаа бодлого, шийдвэрийн үр дүнд цаа бугын тоо толгой өсөж, тэдний амьжиргаа дээшилж байна.

 
 
 
 
 
 

 

Дэлгэрэнгүй унших
сурталчилгаа
Монгол Улсын Их Хурлын 2020 оны сонгуулийн санал хураалт дуусах хүртэл сайтын сэтгэгдэл бичих талбарыг түр хаасан тул хүлцэл өчье. SHUDARGA.MN сайтын редакц

Урлаг спорт

Түүх соёлын үл хөдлөх дурсгалыг хадгалан хамгаалахад хамтран ажиллана

Огноо:

,

Нийслэлийн Соёл, урлагийн газар нь түүх соёлын үл хөдлөх дурсгалын судалгааг  эрчимжүүлж, хадгалан хамгаалах чиглэлээр арга хэмжээний хөтөлбөр, төлөвлөгөөг боловсруулан устах, эвдрэх аюулд учирч байгаа соёлын өвийг авран хамгаалах, сэргээн засварлах, сэргээн уламжлуулахад анхаарч ажиллаж байна. Уг чиглэлийн хүрээнд Нийслэлийн Соёл, урлагийн газар нь Засгийн газрын хэрэгжүүлэгч агентлаг - Соёл урлагийн газар, ШУА-ийн Археологийн хүрээлэн, Соёлын өвийн үндэсний төв, Чингис хааны өв, соёлын хүрээлэн болон Соёлын өвийн сүлжээ харилцаа холбооны зөвлөл ТББ-тай хамтран 2020 оны 7 дугаар сарын 16-ны өдөр хамтын ажиллагааны “Санамж бичиг” байгуулав.

Энэхүү санамж бичиг нь Улаанбаатар хот орчмын түүх, соёлын үл хөдлөх дурсгалын хадгалалт хамгаалалтын нөхцөлийг сайжруулах, судалгаа шинжилгээний эргэлтэнд оруулах, соёлын өвийг нийтийн хүртээл болгох соёлын инновацийг хөгжүүлж аялал жуулчлалын бүтээгдэхүүн бий болгох зорилготой юм.

Тус санамж бичгийн хүрээнд дараах ажлуудыг хийж гүйцэтгэнэ. Үүнд:

- Улаанбаатар хот орчмын соёлын өвд хамаарах түүхэн дурсгал, барилга байгууламж, археологийн дурсгалуудын хадгалалт хамгаалалтын орчинд үнэлэлт дүгнэлт өгөх, хамгаалалтын бүс тогтоох, судалгаа шинжилгээ хийх, улмаар соёлын өвийн дурсгалд түшиглэсэн аялал жуулчлалын бүтээгдэхүүн бий болгох ажлыг хамтран зохион байгуулах,

- Судалгааны ажилд шаардлагатай санхүүгийн эх үүсвэрийг хамтран бий болгох, төрөл бүрийн хандивын үйл ажиллагаа зохион байгуулах,

- Судалгааны ажлын үр дүнг олон нийт, мэргэжлийн байгууллага, аялал жуулчлалын компаниудад нээлттэй хүргэх,

Түүнчлэн, “Улаанбаатар хотын нутаг дэвсгэр дэх түүх соёлын үл хөдлөх дурсгалын хайгуул судалгаа” төслийг ШУТИС-ийн Бизнесийн удирдлага, хүмүүнлэгийн сургуультай хамтран хэрэгжүүлж эхлүүлээд байна. Энэхүү төсөл нь нийслэлийн нутаг дэвсгэр дэх түүх соёлын үл хөдлөх дурсгалуудын мэдээллийн сан үүсгэх, иргэний өмчилсөн болон эзэмшиж буй газар дээр байгаа соёлын өвийг авран хамгаалах, хамгаалалтын бүс, зэрэглэл тогтоох, судалгаа хийх зэрэг зорилготой юм.

Дэлгэрэнгүй унших

Урлаг спорт

Э.Оюунболдод олгосон "Монгол Улсын аварга цолыг хураах санал”-ыг хэвээр үлдээнэ

Огноо:

,

Э.Оюунболдын нэхэмжлэлтэй, Үндэсний их баяр наадмыг зохион байгуулах хороонд холбогдох хэргийн шүүх хуралдаан энэ сарын 21-ний өдөр Захиргааны хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд болж өндөрлөв.Шүүх хуралдаанаар Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 120 дугаар зүйлийн 120.3 дахь хэсэгт заасныг баримтлан анхан шатны шүүхийн шийдвэрт өөрчлөлт оруулж, нэхэмжлэгчийн өмгөөлөгчийн давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхиж шийдвэрлэв.
 
Тодруулбал, Үндэсний их Баяр наадмын зохион байгуулах хорооны 08 дугаар тогтоолын Э.Оюунболдод холбогдох хэсгийн “Э.Оюунболдын барилдаж давсан даваа бүрийг хүчингүйд тооцох, Э.Оюунболдод өвдөг шороодсон бөхчүүдийн давааг ахиулж, цол, чимгийг олгуулах, Э.Оюунболдод олгосон Монгол Улсын аварга цолыг хураах санал”-ыг хэвээр үлдээж, 2 дахь заалт болох “түүний барилдах эрхийг 2 жилийн хугацаагаар хасах” (2021 оны 07 дугаар сарын 12-ны өдрийг дуустал) гэснийг 2020 оны 07 дугаар сарын 12-ны өдрийг дуустал гэж өөрчлөлт оруулж, нэхэмжлэгчийн өмгөөлөгчийн гаргасан давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхиж шийдвэрлэлээ.
Дэлгэрэнгүй унших

Урлаг спорт

Токиогийн олимпын наадам төлөвлөгөөний дагуу явагдана

Огноо:

,

Олон улсын Олимпын хороо /ОУОХ/-ны 136 дугаар чуулган энэ сарын 17-ны өдөр цахим хэлбэрээр зохион байгуулагдав. Энэхүү арга хэмжээ нь цар тахлын үетэй холбогдуулан Олимпын хөдөлгөөнд хийгдэж буй өөрчлөлт, шинэчлэл, хариу үйлдлүүдийг хэлэлцэж, холбогдох шийдвэрүүдийг гаргасан гэдгээрээ онцлогтой байв.

Үүний нэг нь цар тахлын улмаас нэг жилээр хойшлоод буй "Токио-2020" Олимпын наадмын уралдаан тэмцээн явагдах бүх цэнгэлдэх хүрээлэн, заал танхим болон тамирчдын байрлах тосгон 2021 оны 7 дугаар сард төлөвлөсөн ёсоор ашиглагдах болсныг ОУОХ албан ёсоор баталлаа.

Мөн Токиогийн Олимпын наадмыг Зохион байгуулах хорооноос уралдаан тэмцээний албан ёсны хуваарийг гаргасан байна. Нийт 43 танхим, цэнгэлдэх Олимпын наадмын үеэр ашиглагдах юм.

Санхүүгийн болон ложистикийн шалтгааны улмаас зарим заал танхимыг 2021 онд ашиглах боломжтой эсэх нь эргэлзээтэй байсан нь ийнхүү тайлагдаж байна.

Чуулганы үеэр зөвхөн "Токио-2020" Олимпын наадмаас гадна дараагийн Олимпын наадмыг зохион байгуулах хороодын төлөөлөл тайлангаа тавьж, шинэ мэдээллээ хуваалцав.

"Бээжин-2022" Өвлийн Олимпын наадмын хувьд ихэнх уралдаан тэмцээн явагдах заал танхим бэлэн болж, энэ оны сүүлээр гэхэд тамирчдын тосгон болон үндсэн цэнгэлдэхийн барилгын ажил дуусна гэдгийг мэдэгдлээ. Өнгөрсөн 12-р сард нээгдсэн сайн дурын ажилтны бүртгэлд одоогоор 840 мянган хүн бүртгүүлээд байгаа аж.

"Парис-2024" Олимпын наадмын хувьд, хүүхэд залууст Олимпын наадмын ач холбогдол, үнэ цэнийг түгээх ажилд ихэд анхаарч, онлайн сувгуудыг ашиглан хагас сая хүнд хүрсэн шат дараалсан арга хэмжээнүүдийг авч хэрэгжүүлж байна. Мөн ус спорт, бадминтоны тэмцээн явагдах барилгын ажлууд эхэлжээ.

"Милано Кортина-2026" Олимпын наадмын хувьд нэр дэвшигчийн статусаас шилжилт хийж, Зохион байгуулах хороог өдөр тутмын үйл ажиллагаатай болгон өөрчилсөн байна. Шинэ сайтаа ашиглалтанд оруулж, зарим түншлэлийн ажлуудыг хэрэгжүүлж эхэлснээ онцолжээ.

"Лос Анжелес-2028" наадам ч мөн адил зохион байгуулах хороогоо байгуулж, гурван оффист 65 ажилтантай болсон байна. Тэд дотоодын хүүхэд залуусын спортын хөгжилд зориулж ОУОХ-ны тусламжтайгаар 160 сая долларын хөрөнгө оруулалт хийх болжээ.

Дэлгэрэнгүй унших

Санал болгох